Diyarbakır Refakatçi Fiyatları 2026 (Gündüz & Gece)

Diyarbakır'da bir refakatçiyle anlaşmadan önce ailelerin en çok merak ettiği şey, ücreti gerçekte neyin belirlediği oluyor. Rakamın ardında birkaç somut etken var: hastanın hangi hastanede takip edildiği, vardiyanın gündüz mü yatılı mı olduğu, refakatçinin hangi klinik deneyime sahip olduğu ve gerektiğinde hangi dili konuştuğu. Bu yazıda Diyarbakır'a özgü bu etkenleri tek tek açıyoruz.

Diyarbakır'da refakatçi ücretleri 2026'da 12 saat gündüz vardiyada günlük 1.200-1.600 TL, 24 saat yatılıda 2.400-3.200 TL, yoğun bakım çıkışı gibi üst düzey vakalarda 3.200-4.000 TL aralığındadır. Ücreti belirleyen temel etkenler vardiya modeli, hastanın kliniği ve gerektiğinde dildir. Çare, aileyle refakatçiyi komisyonsuz, doğrudan buluşturur.

Diyarbakır, Güneydoğu Anadolu'nun en kalabalık ili ve bölgenin sağlık merkezi. 2018'de açılan Diyarbakır Şehir Hastanesi, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi; ileri onkoloji, kalp damar cerrahisi ve beyin cerrahisinde sadece Diyarbakır'a değil, çevredeki altı ile de hizmet veriyor. Şehir başka illere sevk eden değil, çevreden hasta kabul eden bir merkez. İşte refakatçi hizmetinin biçimini de bu bölgesel hub kimliği çiziyor.

Diyarbakır Refakatçi Hizmetini Şekillendiren Dört Etken

bakım danışmanlığı tecrübemizde Diyarbakır'daki refakatçi ilişkisini şekillendiren dört etken öne çıkıyor.

Birincisi, Güneydoğu'nun bölgesel referans merkezi olmak. Diyarbakır Şehir Hastanesi 750'yi aşan yatağıyla bölgenin en büyük kompleksi; Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi transplantasyonuyla, Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ise nöroşirürji ekolüyle tanınıyor. Bu üç merkez Mardin, Batman, Şırnak, Şanlıurfa, Bingöl ve Muş'tan gelen hastalara hizmet veriyor. Buradaki refakatçi çoğu zaman hem yerel hem de çevre ilden gelen bir aileyle çalışıyor; pansiyon koordinasyonu işin parçası oluyor.

İkincisi, Kürtçe dil katmanı. Diyarbakır'da ve özellikle çevre ilden gelen yaşlı hastalarda ana dili Kürtçe (Kurmanci) olarak konuşmak yaygın. Hekim vizitinde ve hemşire devir tesliminde refakatçinin Kürtçe iletişim kurabilmesi, hem güveni hem tedaviye uyumu doğrudan etkiliyor. Bu, geniş bir refakatçi profil havuzunun temel becerisi.

Üçüncüsü, tarım iş kazaları ve aşırı sıcak. Diyarbakır karpuzu ve buğday-arpa hasadı, hayvancılık ve makine kazaları yıl boyu travma vakaları üretiyor; yazın 42 dereceyi aşan sıcaklar ise kalp ve solunum hastalarında dehidratasyon ve alevlenme riskini artırıyor. Buradaki refakatçi çoğu zaman hasat döneminde ortopedi rehabilitasyonuna, sıcak yaz aylarında ise sıvı ve oda sıcaklığı takibine aşina biri oluyor.

Dördüncüsü, çok kuşaklı geniş aile. Diyarbakır'da hasta yatışlarında geniş aile genellikle kendi içinde bir rotasyon kuruyor; profesyonel refakatçi bu yapının üzerine, özellikle gece nöbetlerinde ve uzun yatışlarda destekleyici olarak ekleniyor. Aile dokusu nedeniyle kadın hastalar için kadın refakatçi tercihi baştan netleştirilen bir kriter.

Refakatçinin Yasal Çerçevesi — SGK, EK-9 ve 33.030 TL Tabanı

5510 Sayılı Kanun'un EK-9 maddesi, ayda 10 günü aşan ev hizmeti çalışmalarını SGK bildirimine tabi kılar. Refakatçi hizmeti hem hastane içini hem ev içini hem de sevk yolunu kapsadığı için bu kapsama girer. 2026'da EK-9 aylık prim matrahı, çalışma günü ve sözleşme ücretine göre hesaplanır; bildirimi aile kendi adına e-Devlet üzerinden yapar. Diyarbakır SGK İl Müdürlüğü'ndeki ev hizmetleri masası ve Ergani, Bismil, Silvan gibi ilçelerdeki noktalar yüz yüze başvuruyu da kabul ediyor.

Bu rakamlar yasal mevzuat değişikliklerine tabidir; güncel resmi taban için T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı csgb.gov.tr ile teyit edilmelidir.

4857 Sayılı İş Kanunu, refakatçiye yıllık ücretli izin, günlük 11 saati aşan çalışmada fazla mesai hakkı ve 1475 Sayılı Kanun uyarınca kıdem tazminatı güvencesi tanır. 4904 Sayılı Kanun kapsamında Çare ise aracı bir şirket değil; aileyle refakatçiyi buluşturan dijital ilan platformudur.

Ücret tarafında değişmeyen bir taban var: 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL. Aylık bir refakatçi anlaşmasında bu tutarın altına inmek 4857 Sayılı Kanun'a aykırıdır; günlük vardiya ücreti aya vurulduğunda matrah bu tabanın üzerinde kalmalıdır. Diyarbakır, refakatçi piyasasında nüfus ölçeği ve bölgesel referans hastane kimliğiyle Güneydoğu'nun küçük illerinin üzerinde, orta bir aralıkta konumlanır; akademik hastane yoğunluğu ve altı ilden gelen hasta akışı aralığı yukarı çeker.

Sözleşme ve Ücret Kalemleri

Diyarbakır'daki bir refakatçi anlaşmasında hizmet bedeli, aylık ödeme döneminde peşin transfer edilir ve sözleşmenin temel kalemidir. Aylık ücret, haftalık vardiya sayısı ile günlük tarifenin çarpımından çıkar ve her ay sonunda gözden geçirilebilir. 4857 Sayılı Kanun gereği bu aylık ücret 33.030 TL brüt tabanın altına inemez; çalışma karşılığı, bu tabanın üzerinde Diyarbakır'ın aralığına göre belirlenir. Çevre ilden gelen ailelerde pansiyon koordinasyonu, dil gerektiren vakalarda ise dil katmanı sözleşmeye ayrıca yazılır. Sözleşme dijital olarak imzalanabilir ve ev hizmetleri kapsamında 4904 Sayılı Kanun uygulanır.

Halime Hanım'ın Sekizinci Yılı — Kayıtlı Çalışmanın Önemi

Kayapınar'da oturan, ileri yaşında daha çok Kürtçe konuşan 78 yaşındaki Veysi Bey, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde uzun bir kardiyoloji süreci geçirdi. Ailesi, hem kardiyak servis deneyimli hem de Kürtçe iletişim kuran Halime Hanım'la bir düzen kurdu. Halime Hanım yıllarca bu hastanelerin servislerinde hasta yakını refakatinde bulunmuş; hekim vizitlerinde Veysi Bey ile ana dilinde konuşarak tedavi sürecine uyumu kolaylaştırıyor.

İlk üç ay kayıt dışı çalışıldı. Sonra Veysi Bey'in açık kalp ameliyatı ve uzun bir ev bakımı gündeme gelince aile SGK güvencesini düşündü; çocukları, e-Devlet'ten 5510 EK-9 bildirimini on dakikada tamamladı. Bildirimin ardından Halime Hanım iş kazası sigortası, hastalık raporu ücreti ve SGK sağlık güvencesi kazandı.

Geçen yıl bu kararın değeri görüldü: Halime Hanım hastane çıkışında düşüp bileğini incitti ve birkaç gün çalışamadı. SGK kaydı olduğu için muayenesi ve ortopedi takibi ücretsiz oldu. Veysi Bey'in oğlunun çevresine ilk söylediği şu: "Bildirimi ilk gün yapın. Süreç uzun, ameliyat sonrası bakım haftalar sürüyor — SGK güvencesi olmadan olmaz."

2026 Diyarbakır Refakatçi Ücret Aralıkları

Diyarbakır neden bu aralıkta? İl geneli 1,8 milyonu aşan nüfuslu. Güneydoğu'nun en büyük bölgesel hastane kompleksi, altı ilden gelen hasta akışı, geniş Kürtçe profil havuzu ve tarım kazası ile aşırı sıcağın getirdiği yük, ücreti bölgenin küçük illerinin üzerinde, orta bir aralıkta tutar. Akademik hastane yoğunluğu ve çevre il koordinasyonu aralığın üst ucunu besler. Sonuçta Diyarbakır, Güneydoğu'nun orta düzeyinde durur.

SGK Dahil ve Hariç Maliyet — Aile Açısından (12 Saat Gündüz Vardiya):

İlk bakışta kayıt dışı çalışma "ucuz" görünür. Oysa 5510 Md. 102 kapsamında kayıt dışı çalıştırma tespit edilirse kişi başı 58.000 TL'yi aşan idari para cezası uygulanıyor; üstüne bir kaza eklendiğinde tedavi ve tazminat doğrudan aileye kalıyor. Aradaki aylık ~7.060 TL'lik prim, bu riskin yanında küçük bir sigorta primi gibi düşünülmeli.

Yerel Bakım Koşulları: Hastane Okuryazarlığı ve Bölgesel Akış

Diyarbakır'da bir refakatçinin gününü üç şey belirliyor: yerel akademik servis takibi, altı ilden gelen akışın koordinasyonu ve hastanın diline uygun iletişim.

Yerel takip ve vardiya modeli

Diyarbakır Şehir Hastanesi, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde onkoloji, kalp damar cerrahisi, beyin cerrahisi ve dahiliye rutinleri günlük işin çekirdeğini oluşturuyor. Refakatçi hastayı iki temel modelden biriyle takip ediyor: 12 saatlik gündüz vardiyası (genelde 08.00-20.00) ya da kompleks vaka ve sevk sonrası ev bakımı için 24 saatlik yatılı düzen.

Günlük görevler şöyle akıyor: hasta dosyasını ve epikrizi okumak, vital takibi yapmak (tansiyon, nabız, ateş, oksijen, kan şekeri), çoklu ilaç saatlerini yönetmek ve her vardiyada yazılı devir teslim tutmak. Yaşlı hastalarda hekim vizitinde Kürtçe iletişim köprüsü kurmak da bu listeye ekleniyor.

Bölgesel akış ve pansiyon koordinasyonu

Çoğu büyük şehirden farklı olarak Diyarbakır, ileri vakalarını başka şehre göndermiyor; aksine altı ilden hasta kabul ediyor. Bu yüzden refakatçinin görevi sık sık çevre ilden gelen bir aileye eşlik etmek ve tedavi süresince pansiyon koordinasyonunu yönetmek oluyor. Kemoterapi ve radyoterapi gibi seans bazlı tedaviler bu koordinasyonun en yoğun olduğu alan.

Seans günü refakatçi dört aşamayı yönetiyor: hasta dosyasının ve ilaç takvimi takibinin hazırlanması, tedavi merkezine ulaşım, seans bekleme süresinde hasta moralinin korunması ve dönüşte yan etki gözlemi. Çevre ilden gelen ailelerde pansiyon yerleşimi ve hastane içi yön bilgisi de bu sürecin parçası oluyor.

Tarım, sıcak ve dil

Karpuz ve buğday hasadı dönemleri ortopedi vakalarını, yazın aşırı sıcaklar ise kalp ve solunum hastalarının izlemini yoğunlaştırıyor. Kürtçe yaygın olduğu için dil katmanı sürekli gündemde. Refakatçi açısından bunun anlamı şu: hasta takibi mevsime, vakanın türüne ve ailenin diline göre farklı bir ritimde akıyor.

İçeriden bir not: Çevre ilden gelen bir aile için seans bazlı bir tedavi planlanıyorsa, yerel ve gerektiğinde Kürtçe konuşan bir refakatçiyle çalışmak, haftalık geliş-gidiş maliyetini ortadan kaldırıyor; pansiyon koordinasyonunu da anlaşmaya baştan yazmak işi netleştiriyor.

Diyarbakır İklim ve Sezon Takvimi

• İlkbahar (Mart-Mayıs): 16-28°C, ılıman. Tarımda hareketlilik, üniversitede akademik dönem.
• Yaz (Haziran-Ağustos): 35-45°C, çok sıcak. Kalp ve solunum hastalarında dehidratasyon ve alevlenme riski zirvede; klima ve sıvı takibi öne çıkıyor.
• Sonbahar (Eylül-Kasım): 18-30°C. Karpuz ve tahıl hasadı, iş kazası vakaları artıyor.
• Kış (Aralık-Şubat): 2-12°C, soğuk ve yağışlı.

Vardiya ve Klinik Servise Göre Ücretler

Refakatçinin Yanında Bulundurması Gerekenler

• Vital takip seti: Tansiyon aleti, nabız oksimetresi, termometre ve glukometre.
• Yaz çantası: Acil ilaç çantası, sıvı takviyesi (42 dereceyi aşan yaz aylarında) ve 24 saat ulaşılabilir acil iletişim listesi.
• Dosya okuryazarlığı: Şehir Hastanesi, Dicle Üni Tıp ve Gazi Yaşargil epikrizlerini okuyabilmek; çevre ilden gelen hastada dış dosyayı yerel takibe bağlamak; gerektiğinde Kürtçe iletişim köprüsü.
• Devir teslim defteri: Her vardiyada vital değerler, ilaç saatleri, seans takvimi ve pansiyon planı yazılı olarak devredilir.

Diyarbakır'da Yoğun Görülen Refakatçi Senaryoları

Talebin kabaca dörtte biri yerel rutin vakalardan; üçte birinden fazlası altı ilden gelen onkoloji-kardiyak-nöroşirürji akışı ve kemoterapi seans koordinasyonundan; kalanı da tarım kazası ortopedisi, yaz sıcaklarına bağlı acil başvurular ve yoğun bakım çıkışı sonrası ev bakımından oluşuyor.

İki Aileden İki Düzen

Altı ilden gelen onkoloji ve seans koordinasyonu: Mardin'den gelen, daha çok Kürtçe konuşan 78 yaşındaki bir hasta, Diyarbakır Şehir Hastanesi'nde altı haftalık bir kemoterapi protokolüne girdi. Ailesi tedavi süresince Diyarbakır'da kalamayacağı için, Kürtçe iletişim kuran ve pansiyon koordinasyonunu yönetebilen bir refakatçiyle seans bazlı anlaştı — seans başına 1.350 TL ve EK-9 bildirimi. Sözleşmeye seans öncesi-sonrası vital takip, tedavi merkezine ulaşım ve hekim vizitinde ana dilde iletişim köprüsü maddeleri eklendi; yerel refakatçi modeli ailenin Mardin'den haftalık geliş-gidiş maliyetini ortadan kaldırdı.

Açık kalp sonrası ve yatılı üst düzey: Kayapınar'da yaşayan, Kürtçe konuşan 70 yaşındaki bir hasta, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde açık kalp ameliyatı geçirdi; yoğun bakım sonrası servise geçişte 7/24 refakat gerekti. Ailesi, kardiyak servis ve ICU çıkışı deneyimli, Kürtçe iletişim kuran bir refakatçiyle önce gündüz-gece rotasyon, sonra gece nöbeti modeliyle anlaştı — EK-9 bildirimiyle. Sözleşmeye yoğun bakım çıkışı vital takibi, ilaç ve kontrol koordinasyonu ve hekim vizitinde ana dilde iletişim maddeleri eklendi.

Diyarbakır İlçeleri — Refakatçi Ücret Farkları

Diyarbakır'da ücretler ilçeye göre değişir; belirleyici olan merkeze ve büyük hastanelere olan mesafe, dil profili ve yerel ekonominin gücüdür. Hiçbir ilçe, merkezin üst düzeyini geçmez.

Üst aralık (merkez): Kayapınar (Diyarbakır Şehir Hastanesi, Gazi Yaşargil EAH, Memorial) ve Yenişehir (Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi, Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi); en yoğun koordinasyonun yaşandığı, tramvay aksıyla ulaşımın pratik olduğu yer. Kürtçe konuşan ve belgeli profil havuzu da burada görece geniş.

Orta aralık: Bağlar ve Sur (merkez geçiş bölgeleri), Ergani, Bismil, Silvan ve Çınar (kendi devlet hastaneleriyle, yerel yatışları gören kalabalık ilçeler) bu grupta.

Alt aralık (dağ ve uzak ilçeler): Kulp, Lice, Hani, Hazro, Çüngüş, Eğil ve Kocaköy; yerel devlet hastanelerine odaklı, çoğu profilde Kürtçe yetkinlik standart, merkez hastanelere ulaşım ek kalem oluyor. Kulp-Lice hattında kışın ulaşım kısıtlanabiliyor.

Bakıcının ilçeden merkeze ulaşımı uzun sürüyorsa bu da ücrete yansıyabilir; uzak ilçelerden günlük gidiş-dönüş pratik olmadığında yatılı model öne çıkıyor.

Sık Sorulan Sorular

Diyarbakır'da refakatçi maaşı ortalama ne kadar?

Refakatçinin kazandığı aylık tutar, çalışma modeline, deneyime ve gerektiğinde dile göre farklılaşır. Diyarbakır'da 2026'da 12 saat gündüz vardiyada günlük hizmet bedeli 1.200-1.600 TL aralığındadır; haftada altı gün hesabıyla aylık ücret 32.000-44.000 TL'ye ulaşır. 24 saat yatılı çalışmada aylık 42.000-56.000 TL, yoğun bakım çıkışı ve kalp damar cerrahisi sonrası gibi üst düzey vakalarda daha yüksek bir aralık yaygındır. Aylık ücret, 33.030 TL brüt asgari ücret tabanının üzerinde kalır. Çalışma karşılığı; onkoloji ve kardiyak servis deneyimi, çevre il pansiyon koordinasyonu ve Kürtçe aktif konuşma eklendikçe yukarı çıkar.

Diyarbakır'da refakatçi ücretleri neden çevre illerden yüksek?

Diyarbakır, 1,8 milyonu aşan nüfusu ve Güneydoğu'nun en büyük hastane kompleksiyle, ileri vakalarını başka şehre gönderen değil, çevreden hasta kabul eden bir merkez. Aynı 12 saatlik vardiya Mardin ya da Batman gibi bir ilde 1.080-1.440 TL aralığındayken Diyarbakır'da 1.200-1.600 TL düzeyindedir. Aradaki fark, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Gazi Yaşargil gibi akademik merkezlerin yoğunluğundan ve altı ilden gelen hasta akışından kaynaklanıyor. Bu fark bir kalite farkı değil; şehrin sağlık sistemindeki referans-merkez konumundan gelir.

Diyarbakır'daki refakatçi profili neyi gerektirir?

Diyarbakır'da aranan profil büyük ölçüde yerele özgüdür. Şehir Hastanesi, Dicle Üni Tıp ya da Gazi Yaşargil'de deneyimli, çevre ilden gelen ailelerle pansiyon koordinasyonunu yönetebilen ve gerektiğinde Kürtçe iletişim kurabilen kişiler tercih edilir. Onkoloji seans takibini, açık kalp ve beyin cerrahisi sonrası bakımı ve yaz sıcaklarında kronik hasta izlemini bilmek de bu profilin parçası. Büyük metropollerde çok daha çeşitli kompleks vakalar baskındır; Diyarbakır'da ise deneyim daha çok bölgesel akışa, dile ve seans koordinasyonuna odaklanır.

Diyarbakır'da en çok hangi tip refakatçi vakaları görülür?

Dört tip öne çıkar. En yaygını, Şehir Hastanesi ve Dicle Üni Tıp'ta dahiliye-kardiyoloji rutini ile altı ilden gelen kemoterapi seans koordinasyonu. Onun kadar sık görüleni, Kürtçe iletişim gerektiren yaşlı hasta takibi. Orta yoğunlukta, açık kalp ve beyin cerrahisi sonrası 7/24 refakat. Daha düşük yoğunlukta ise tarım kazası ortopedisi, yaz sıcaklarına bağlı acil başvurular ve yoğun bakım çıkışı sonrası ev bakımı görülüyor.

Diyarbakır'da gündüzlü mü yatılı refakatçi mi tercih edilmeli?

Bu seçim hastanın durumuna bağlıdır. Gündüzlü refakatçi 12 saatlik vardiyayla (genelde 08.00-20.00) çalışır; günlük 1.200-1.600 TL, aylık 32.000-44.000 TL düzeyindedir ve yerel rutin takip, seans koordinasyonu ve dil katmanlı hafif vakalarda yeterli olur. Yatılı refakatçi 24 saat evde ya da hastanede kalır; günlük 2.400-3.200 TL, aylık 42.000-56.000 TL aralığındadır ve açık kalp ve beyin cerrahisi sonrası, yoğun bakım çıkışı ile uzun yatışlar için uygundur. Kompleks bir cerrahi sonrası yatılı zorunlu hâle gelirken, rutin takipte gündüzlü vardiya çoğu zaman yeterlidir. 24 saat modelde 4857 Md. 46 gereği haftalık bir tam gün izin zorunludur.

Diyarbakır'da Kürtçe konuşan refakatçi nasıl bulunur?

Diyarbakır, geniş bir Kürtçe konuşan refakatçi havuzuna sahip; hem yerli profiller hem de çevre ilden gelen profiller bu havuzu besliyor. Çare'de aileler ilan filtresinde dil yetkinliğini belirtebilir; böylece yaşlı bir hastanın hekim vizitinde ve ilaç açıklamasında ana dilinde iletişim kurulması baştan güvence altına alınır. Bu özellikle çevre ilden gelen ve Türkçe anlamada zorlanan yaşlı hastalar için kritik. Yabancı uyruklu bir kişinin çalışması içinse 6735 Sayılı Kanun gereği çalışma izni gerekir; bu nokta sözleşme öncesi netleştirilir.

Çare ile Doğrudan Buluşun

• Aile olarak ilan ver: /kayit?role=customer
• Yardımcı olarak kaydol: /kayit?role=worker

İlgili İçerikler

• Ev bakımı ve bakımevi seçenekleri kıyaslaması
• Diyarbakır'da Refakatçi Nasıl Bulunur? 2026
• Diyarbakır'da Refakatçi İş İlanları 2026
• Diyarbakır Hasta Bakıcısı Fiyatları 2026
• Refakatçi hizmeti
• Şanlıurfa Refakatçi Fiyatları 2026
• Diyarbakır Yaşlı Bakıcısı Fiyatları 2026 Rehberi

Diyarbakır Bakıcı/Ev Yardımcısı Pazarı: Aracı Katman ve Doğrudan İletişim

Diyarbakır'da çoğu aracı şirket, "asıl refakatçi izne ayrılırsa yedek personel yollarız" sözüyle aileye sözleşme imzalatır. Kulağa güven verici gelen bu vaadin altında çoğu zaman gizli bir koşul saklıdır: anlaşılan aylık ya da saatlik bedele sessizce eklenen %20-30'luk komisyon.

Bu oran tümüyle aileye yüklenir; refakatçinin eline geçen ücreti bir kuruş artırmaz. Diyarbakır Şehir Hastanesi ya da Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yatan bir hastanın yakını, 24 saat yatılı bakım için 2.400-3.200 TL ödediğinde, büronun zammı bu rakamın üstüne ilave edilir. Bölgenin altı ile hizmet veren bu hub kimliği talebi yükselttikçe, aracı maliyeti de fark edilmeden büyür.

Çare ise komisyonsuz bir dijital ilan platformudur. Burada Diyarbakırlı aileler, ister Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde ister şehir merkezindeki bir klinikte olsun, refakatçiyle doğrudan iletişim kurar. Araya aracı şirket girmediği için ortada komisyon da kalmaz; aile ne öderse refakatçi onu alır. 4904 sayılı Kanun, taraflar arasındaki bu doğrudan ilişkiyi yasal zemine oturtur.