Yaşlı Bakıcısı Sözleşmesi Nasıl Yapılır? 10 Zorunlu Madde
Yaşlı bakıcısıyla yazılı sözleşme yapmadan çalışmaya başlarsanız ne olur?
Yasli bakici sozlesmesi hizmeti arayan aileler için 2026 yılında dikkat edilmesi gereken kalemler hizmet bedeli, aylık ücret, deneyim ve sertifika düzeyidir. Aileler yardımcılarla doğrudan iletişim kurarak süreci hızlandırabilir. Çare komisyonsuz dijital ilan platformudur; aracı şirket yoktur, komisyon yoktur, doğrudan iletişim esastır.
Yaşlı bakıcısı sözleşmesi, hem aileyi hem hizmet vereni koruyan en temel belgedir. 4857 sayılı İş Kanunu ve 5510 sayılı SGK Kanunu kapsamında ev hizmetlerinde yazılı sözleşme zorunlu olmasa da, sözleşmesiz çalışma ciddi hukuki risk taşır. 2026 itibarıyla iş mahkemelerine taşınan ev hizmeti davalarının %67'si yazılı anlaşma bulunmayan vakalardan oluşuyor.
Sözleşmesiz Çalışmanın Gerçek Bedeli
8 yılda gördük ki en çok anlaşmazlık sözleşme yapılmayan durumlarda çıkıyor. Bu cümle abartı değil, somut bir gözlem. Bize ulaşan ailelerin en az üçte biri, bakıcıyla yaşadığı sorunu "ama biz şöyle anlaşmıştık" diye anlatmaya başlıyor. Sorun şu: sözlü anlaşmanın hukuki karşılığı yok denecek kadar zayıf.
Beşiktaş'tan bir vaka: Ahmet Bey, annesi için gündüzlü yaşlı bakıcısı tuttu. Aylık ücret, çalışma saatleri, izin günleri — her şeyi sözlü konuştular. Dört ay sonra bakıcı ayrılmak istedi ve kıdem tazminatı talep etti. Ahmet Bey "Daha dört ay oldu, kıdem tazminatı niye ödeyeyim?" dedi. Bakıcı ise çalışma saatlerinin anlaşılandan fazla olduğunu, hafta sonları da çağrıldığını öne sürdü. Dava sürecinde Ahmet Bey, bakıcının iddia ettiği fazla mesaiyi çürütecek hiçbir belge sunamadı. Sonuç: mahkeme bakıcının beyanını esas aldı ve Ahmet Bey hem tazminat hem mahkeme masrafı ödedi. Toplam zarar 85.000 TL'yi aştı.
Bu hikaye tek değil. Sözleşme, sadece kağıt üstünde bir formalite değil — iki tarafın haklarını net çizen bir güvence.
4857 İş Kanunu Ev Hizmetlerinde Ne Diyor?
4857 sayılı İş Kanunu'nun 4. maddesi, ev hizmetlerini kapsam dışı bırakır. Yani yaşlı bakıcısı, fabrika işçisiyle aynı yasal korumaya otomatik olarak sahip değil. Ancak bu, "sözleşme yapmaya gerek yok" anlamına gelmiyor — tam tersine, kanun kapsamı dışında kalmak her iki taraf için daha fazla belirsizlik yaratıyor.
Borçlar Kanunu'nun 393–447. maddeleri hizmet sözleşmesini düzenler ve ev hizmetleri bu kapsama girer. Yani yazılı sözleşme yapıldığında Borçlar Kanunu hükümleri geçerli olur. İş mahkemeleri de son yıllarda ev hizmetlerinde düzenli ve sürekli çalışma ilişkisi tespit ettiklerinde 4857 hükümlerini kıyasen uygulamaya başladı.
Kısa versiyon: sözleşme yapmazsanız, mahkeme kendi kurallarını uygular. Sözleşme yaparsanız, kuralları siz belirlersiniz.
Sözleşmede Bulunması Gereken 10 Zorunlu Madde
Aşağıdaki maddeler, yüzlerce aile ve hizmet verenle yaşanan deneyimlerden süzülmüş liste. Her maddenin neden gerekli olduğunu ve örnek formatını veriyorum.
1. Tarafların Kimlik Bilgileri
Sözleşmenin ilk maddesi her iki tarafın tam kimlik bilgilerini içermeli. TC kimlik numarası, adres, telefon — eksik bilgi sözleşmeyi zayıflatır.
Örnek madde:
İşbu sözleşme; TC: [numara], [adres] adresinde mukim [Ad Soyad] (bundan sonra "Aile" olarak anılacaktır) ile TC: [numara], [adres] adresinde mukim [Ad Soyad] (bundan sonra "Hizmet Veren" olarak anılacaktır) arasında aşağıdaki koşullarla akdedilmiştir.
2. İşin Tanımı ve Kapsamı
Bakıcının tam olarak ne yapacağını yazın. "Yaşlı bakımı" tek başına yetmez. Kişisel bakım mı? İlaç takibi mi? Ev temizliği dahil mi? Alışveriş bekleniyor mu? Her görev tek tek sayılmalı.
Bunu atlayan aileler, üç ay sonra "Ben mutfak temizliği için anlaşmadım" cümlesiyle karşılaşıyor. Haklı da olabilir bakıcı — siz yazmadıysanız, o görev sözleşmede yok demektir.
Örnek madde:
Hizmet Veren'in görevleri şunlardır: (a) Bakım alan kişinin kişisel hijyeni (banyo, tuvalet, giyinme yardımı), (b) İlaçların saatinde verilmesi ve kayıt tutulması, (c) Günlük egzersiz ve mobilizasyon desteği, (d) Yemek hazırlama (yalnızca bakım alan kişiye özel). Ev temizliği ve diğer aile üyelerine hizmet bu sözleşme kapsamında değildir.
3. Çalışma Saatleri ve Günleri
2026 itibarıyla gündüzlü yaşlı bakıcısı için standart çalışma düzeni haftada 6 gün, günde 8-10 saattir. Ancak bu, tarafların anlaşmasına bağlı. Önemli olan net saatlerin yazılı olması.
Örnek madde:
Hizmet Veren, Pazartesi-Cumartesi günleri saat 08:00-18:00 arasında hizmet verecektir. Pazar günü haftalık izin günüdür. Belirtilen saatler dışında çalışma, tarafların yazılı mutabakatıyla ve ek ücret karşılığında yapılabilir.
4. Aylık Ücret ve Ödeme Koşulları
2026 yılında gündüzlü yaşlı bakıcısı aylık ücreti 35.000 – 45.000 TL, yatılı bakıcı 45.000 – 60.000 TL aralığındadır. Ücreti, ödeme tarihini ve yöntemini net yazın. Banka havalesi tercih edin — elden ödeme ispat sorunu yaratır.
Örnek madde:
Hizmet Veren'e aylık net [tutar] TL ücret ödenecektir. Ödeme her ayın 1'inde, Hizmet Veren'in [banka adı] [IBAN] numaralı hesabına havale/EFT yoluyla yapılacaktır. Gecikmeli ödeme halinde yasal faiz uygulanır.
5. SGK Bildirimi ve Prim Ödemesi
5510 sayılı Kanun'un EK-9 maddesi gereğince, ayda 10 gün ve üzeri çalışan ev hizmetlisi için SGK bildirimi zorunludur. Bu madde sözleşmede mutlaka yer almalı.
Örnek madde:
Aile, 5510 sayılı Kanun EK-9 hükmü gereğince Hizmet Veren'in SGK primlerini düzenli olarak bildirecek ve ödeyecektir. Prim ödemeleri e-Devlet üzerinden gerçekleştirilecek olup, Hizmet Veren bu bildirimleri takip etme hakkına sahiptir.
6. Yıllık İzin ve Resmi Tatiller
Borçlar Kanunu'na göre bir yılı dolduran hizmet veren, en az 14 gün yıllık ücretli izin hakkına sahiptir. Resmi tatillerde çalışıp çalışmayacağını, çalışırsa ücretinin nasıl hesaplanacağını yazın.
Örnek madde:
Hizmet Veren, bir tam yılı doldurduktan sonra yılda 14 gün ücretli izin kullanır. Resmi tatillerde (Ramazan Bayramı, Kurban Bayramı, 29 Ekim vb.) çalışması halinde günlük ücretin 1,5 katı ödenir. İzin tarihleri tarafların ortak kararıyla belirlenir.
7. Deneme Süresi
İlk günden itibaren her şeyin mükemmel olacağını varsaymayın. Deneme süresi, her iki taraf için de çıkış kapısı bırakır. Genellikle 2 ila 4 hafta arası uygulanır.
Örnek madde:
Sözleşmenin ilk 14 günü deneme süresidir. Bu süre içinde taraflardan herhangi biri, bildirim süresine gerek olmaksızın ve tazminat yükümlülüğü doğmaksızın sözleşmeyi feshedebilir. Deneme süresi içinde çalışılan günlerin ücreti tam olarak ödenir.
8. Fesih Koşulları ve Bildirim Süresi
Sözleşmenin nasıl sona ereceğini yazmayan aileler, ayrılık sürecinde en çok sorun yaşayan aileler oluyor. Bildirim süresi, tazminat koşulları ve haklı fesih sebepleri açıkça tanımlanmalı.
Örnek madde:
Taraflardan herhangi biri sözleşmeyi feshetmek istediğinde, en az 14 gün önceden yazılı bildirimde bulunacaktır. Haklı fesih halleri: (a) Hizmet Veren'in bakım alan kişiye fiziksel veya psikolojik zarar vermesi, (b) Aile'nin ücreti 15 günden fazla geciktirmesi, (c) Taraflardan birinin sözleşme maddelerini tekrarlayan biçimde ihlal etmesi.
9. Gizlilik ve Kişisel Verilerin Korunması
Bakıcı, ailenin evinde yaşar veya uzun saatler geçirir. Sağlık bilgileri, ev düzeni, maddi durum — bunların gizliliği sözleşmeyle güvence altına alınmalı.
Örnek madde:
Hizmet Veren, görev süresince ve sözleşme sona erdikten sonra aileye ait kişisel, sağlık ve mali bilgileri üçüncü kişilerle paylaşmayacaktır. Bakım alan kişinin fotoğraf ve görüntülerinin sosyal medyada paylaşılması kesinlikle yasaktır. Bu maddenin ihlali haklı fesih sebebidir.
10. Ek Hükümler ve Özel Koşullar
Her ailenin farklı ihtiyaçları var. Evcil hayvan durumu, sigara kullanımı, ziyaretçi politikası, acil durum prosedürü — bunlar ek madde olarak eklenebilir.
Örnek madde:
(a) Hizmet Veren, görev sırasında sigara kullanmayacaktır. (b) Acil sağlık durumunda Hizmet Veren, önce 112'yi arayacak, ardından sözleşmede belirtilen aile iletişim numarasını bilgilendirecektir. (c) Bakım alan kişinin ev dışına çıkarılması, aile onayı olmadan yapılamaz.
Sözleşme Hazırlarken Yapılan 5 Kritik Hata
Sözleşme yapmak yetmez, doğru yapmak gerekir. En sık karşılaştığımız hatalar:
1. İnternetten indirilen genel şablonları kullanmak. Ev hizmetleri özgün bir alan. Fabrika için hazırlanmış iş sözleşmesi şablonu, bakıcı ilişkisindeki birçok detayı karşılamaz. Görev tanımı, konaklama koşulları, acil durum protokolü — bunlar standart şablonlarda yoktur.
2. Ücreti belirsiz bırakmak. "Ayda şu kadar" yetmez. Net mi brüt mü? SGK primi dahil mi hariç mi? Yemek ve yol ücreti ayrıca mı ödeniyor? Bu ayrıntılar yazılmazsa, iki ay sonra "ben net anlaştım" tartışması başlar.
3. Fazla mesai düzenlemesi koymamak. Yaşlı bakımında öngörülemeyen durumlar çıkar — hastane ziyareti, gece krizi, bayram dönemleri. Fazla mesainin nasıl hesaplanacağını baştan belirlemezseniz, bakıcı haklı olarak ek ücret talep eder ve ortada bir ölçü olmaz.
4. Tek nüsha hazırlamak. Sözleşme iki nüsha olmalı, her iki taraf da imzalı bir örneği saklamalı. Tek nüsha hazırlayıp ailenin elinde tutmak, bakıcının güvenini sarsar ve hukuki açıdan da eksik kalır.
5. Sözleşmeyi güncellememek. Koşullar değişir — bakım alan kişinin sağlık durumu ağırlaşabilir, ücret artışı yapılabilir, görev kapsamı genişleyebilir. Her değişikliği ek protokolle kayıt altına alın. Sözlü mutabakat yeterli değil.
Sözleşme Yaparken Bilmeniz Gereken Hukuki Detaylar
Ev hizmetlerinde sözleşme hazırlarken Borçlar Kanunu'nun yanı sıra bazı pratik hukuki noktaları da bilmek gerekir:
- Damga vergisi: Ev hizmetleri sözleşmesi için damga vergisi ödeme zorunluluğu bulunmuyor. Ancak noter tasdiki isterseniz, noter ücreti taraflardan birine veya eşit olarak paylaştırılabilir.
- Noter zorunluluğu yok: Sözleşmenin geçerli olması için noter tasdiki şart değil. İki tarafın ıslak imzası yeterli. Ancak noter tasdiki, ispat gücünü artırır.
- Tanık: Sözleşmeye iki tanık eklemek, olası hukuki süreçlerde ispat kolaylığı sağlar. Zorunlu değil ama önerilir.
- E-imza: 2026 itibarıyla e-imza ile yapılan sözleşmeler de hukuken geçerli. Ancak tarafların e-imza sertifikası olması gerekir.
Sözleşme Sonrası İlk 30 Gün: Takip Listesi
Sözleşme imzalandı, peki sonra ne olacak? İlk ay kritik:
1. İlk 3 gün: SGK EK-9 bildirimi yapın (e-Devlet üzerinden).
2. İlk hafta: Günlük bakım rutinini birlikte oluşturun ve yazılı hale getirin.
3. İlk 2 hafta: Deneme süresi değerlendirmesi yapın. Bakıcıyla açık bir görüşme düzenleyin.
4. İlk ay sonu: İlk aylık ücreti zamanında ödeyin ve ödeme dekontunu saklayın.
5. Sürekli: İlaç takip çizelgesi, günlük bakım notu gibi kayıtları düzenli kontrol edin.
Bakıcı Bulma Süreci: Doğru Adayı Bulmak
Sözleşme kadar önemli bir konu da doğru bakıcıyı bulmak. Çare platformunda bakıcı arayışınızı başlatabilirsiniz — komisyonsuz dijital ilan platformu olarak ajans değil, aracı yok. Profilinizde ihtiyaçlarınızı detaylı tanımlayın, başvuranların referanslarını kontrol edin, mülakat yapın ve ardından bu rehberdeki maddeleri içeren bir sözleşme hazırlayın.
Aile Olarak ilan ver ve haklarınızı bilen ailelerle ilan ver istiyorsanız, bakıcı olarak kaydolun ve profilinizi oluşturun. Bakıcı olarak çalışıyorsanız ve haklarınızı bilen ailelerle çalışmak istiyorsanız, bakıcı olarak kaydolun ve profilinizi oluşturun.
Sözleşme ve Ücret Kalemleri
Sözleşmede aylık ücret tutarı, hizmet bedeli kalem ayrımı ve çalışma karşılığı (deneyim, görev kapsamı, çalışma saati) yazılı belirtilir. Hizmet bedeli — aylık ücret tutarı, işveren SGK prim payı toplamı olarak hesaplanır; sözleşmede hizmet bedeli kalemleri ayrı ayrı yazılır. Brüt asgari ücret 33.030 TL 2026 referansı alt sınırdır; bu tutarın altında ücret anlaşması yasal değildir.
Sık Sorulan Sorular
Bu rakamlar yasal mevzuat değişikliklerine tabidir; güncel resmi taban için T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı csgb.gov.tr ile teyit edilmelidir.
Yaşlı bakıcısı sözleşmesi noter tasdiki gerektirir mi?
Hayır, noter tasdiki yasal olarak zorunlu değil. İki tarafın ıslak imzası bulunan sözleşme hukuken geçerli kabul ediliyor. Ancak noter tasdiki, olası bir mahkeme sürecinde ispat gücünü önemli ölçüde artırır. Özellikle yüksek ücretli ve uzun süreli çalışma ilişkilerinde noter tasdiki tercih edilebilir. Masrafı genellikle 500–1.000 TL arasında ve taraflar aralarında paylaşabilir. Tanıklı imza da alternatif bir güçlendirme yöntemi.
Deneme süresi içinde bakıcı tazminat alabilir mi?
Deneme süresi sözleşmede açıkça tanımlanmışsa, bu süre içinde fesih tazminat gerektirmez. Ancak çalışılan günlerin ücreti tam olarak ödenmek zorundadır. Deneme süresi genellikle 2 ila 4 hafta arasında belirlenir. Sözleşmede deneme süresi maddesi yoksa, bakıcı ilk günden itibaren normal fesih koşullarına tabi olur. Bu yüzden deneme süresi maddesini atlamayın — her iki taraf için de koruyucu bir mekanizma.
Bakıcı sözleşmeyi tek taraflı feshedebilir mi?
Evet, bildirim süresine uyması kaydıyla bakıcı sözleşmeyi feshedebilir. Sözleşmede belirlenen bildirim süresi (genellikle 14 gün) dolmadan ayrılırsa, aile bu süreye denk gelen ücreti kesme hakkına sahip olabilir. Haklı fesih hallerinde ise bildirim süresi aranmaz — örneğin ücretin iki aydan fazla gecikmesi, fiziksel veya psikolojik baskı uygulanması gibi durumlarda bakıcı derhal ayrılabilir.
SGK bildirimi yapılmadan sözleşme geçerli mi?
Sözleşme ile SGK bildirimi ayrı konular. Sözleşme imzalanmış ama SGK bildirimi yapılmamışsa, sözleşme geçerliliğini korur ancak SGK yükümlülüğü ayrıca devam eder. 5510 EK-9'a göre ayda 10 gün ve üzeri çalışmada SGK bildirimi zorunludur ve bildirim yapılmaması halinde aileye idari para cezası uygulanır. 2026 yılında bu ceza kişi başı aylık 15.000 TL'ye kadar çıkabiliyor.
Sözleşmede ücret artışı nasıl düzenlenir?
En sağlıklı yöntem, yıllık ücret artışını sözleşmeye madde olarak eklemektir. Genellikle TÜİK TÜFE oranı referans alınır — "Her yılın Ocak ayında bir önceki yılın Aralık TÜFE oranı kadar artış yapılır" şeklinde yazılabilir. Sabit oran belirlemek de mümkün ama enflasyon dönemlerinde taraflardan biri mağdur olabilir. Alternatif olarak "karşılıklı mutabakatla belirlenir" yazılabilir ama bu ifade muğlak kalır ve uyuşmazlık riski taşır.
Bakıcının görev kapsamı dışında iş yaptırılabilir mi?
Sözleşmede tanımlanan görevler dışında bakıcıdan iş talep etmek, sözleşme ihlali sayılır. Ev temizliği, çamaşır, diğer aile üyelerine hizmet gibi görevler bakıcı sözleşmesinde yoksa, bunları talep edemezsiniz. Eğer ihtiyaçlar değiştiyse, sözleşmeye ek protokol hazırlayarak yeni görevleri tanımlayın ve ücret revizyonunu da bu ek protokolde belirtin. Tek taraflı görev genişletme, bakıcı için haklı fesih sebebi olabilir.
Son Söz
Sözleşme, güvensizlik göstergesi değil — profesyonellik göstergesi. Doğru hazırlanmış bir sözleşme, bakım sürecinin en başından itibaren tarafların ne beklediğini netleştirir ve olası sorunları daha ortaya çıkmadan çözer. Bu rehberdeki 10 maddeyi temel alarak kendi koşullarınıza uygun bir sözleşme hazırlayın. Aileniz ve bakıcınız bu belgeyi hak ediyor.
Çare üzerinden bakıcı bulun, sözleşmenizi hazırlayın ve bakım sürecini profesyonel bir temelde başlatın.
Yasli Bakıcı/Ev Yardımcısı Pazarı: Aracı Katman ve Doğrudan İletişim
Türkiye'de bakıcı ve ev yardımcısı arayan aileler genelde ajans aracılığıyla ilerliyor. Ajans modeli aile ile hizmet veren arasına bir komisyon katmanı koyar; aylık hizmet bedelinin %20-30'una ulaşabilen komisyonlar standart hale gelmiştir.
Bu komisyon zincirinde aile fazladan öder, hizmet veren daha az alır. Aracı katmanın yapısı bu şekildedir, sektör genelinde yerleşmiş bir modeldir.
Çare dijital ilan platformudur. Yasli'de aileler bakıcı veya ev yardımcısıyla doğrudan iletişim kurar. Aracı şirket yoktur. carebakicilik.com markasıyla saha tecrübesiyle iki tarafa da daha adil bir çerçeve sunulur.
